Ορισμός: Ο υλοτόμος ασχολείται με την κοπή δέντρων από το δάσος, προκειμένου αυτά να μετατραπούν σε ξυλεία. Αναλαμβάνει επίσης και τη μετατόπιση των κορμών των δέντρων από το χώρο υλοτόμησής τους, στο σημείο φόρτωσης, για τη μεταφορά τους στις μονάδες επεξεργασίας.

Περιγραφή: Ο υλοτόμος ασχολείται με την κοπή δέντρων από το δάσος, προκειμένου αυτά να μετατραπούν σε ξυλεία. Αναλαμβάνει επίσης και τη μετατόπιση των κορμών των δέντρων από το χώρο υλοτόμησής τους, στο σημείο φόρτωσης, για τη μεταφορά τους στις μονάδες επεξεργασίας.
Οι κύριες εργασίες του υλοτόμου είναι η κοπή των δέντρων, η μετατόπιση και μεταφορά τους από το σημείο κοπής, στο δρόμο, για μεταφορά τους προς το χώρο επεξεργασίας, καθώς επίσης, η μεταφορά των κορμών στους χώρους επεξεργασίας με τη βοήθεια αγροτικών μηχανημάτων και φορτηγών και η διαλογή των κομματιών των ξύλων.
Για να κόψει τα δέντρα ο υλοτόμος, χρησιμοποιεί αλυσοπρίονο ή τσεκούρι. Ακόμα, χειρίζεται γερανούς και άλλα μηχανικά μέσα, για να σηκώσει και να μεταφέρει τα κομμένα δέντρα σε σημείο που έχουν πρόσβαση αγροτικά μηχανήματα, ή φορτηγά.

Προϋποθέσεις άσκησης: Για την άσκηση του επαγγέλματος δεν απαιτείται ειδική άδεια.

Χαρακτηριστικά:

Νομοθετική κατοχύρωση: Το επάγγελμα κατοχυρώνεται νομικά από το Π.Δ. 126/86.

Εκπαίδευση: Ο υλοτόμος δεν χρειάζεται να έχει κάποιες ειδικές γνώσεις πέρα από την υποχρεωτική εκπαίδευση. Οι περισσότεροι υλοτόμοι, αναπτύσσουν τις δεξιότητες που απαιτούνται δουλεύοντας μαζί με έμπειρους επαγγελματίες του χώρου, έτσι σταδιακά μαθαίνουν το χειρισμό των μηχανημάτων και του εξοπλισμού, αλλά και πώς να αποφεύγουν τους πιθανούς κινδύνους του επαγγέλματος και του περιβάλλοντος όπου εργάζονται.
Ορισμένα Δασαρχεία, διοργανώνουν σεμινάρια Διαχείρισης και Εκμετάλλευσης Δασών, που περιλαμβάνουν και κατάρτιση στις υλοτομικές εργασίες, ενώ το Υπουργείο Γεωργίας επιδοτεί σεμινάρια κατάρτισης δασεργατών.

Σπουδαιότητα: Για να ασκήσει κάποιος το επάγγελμα, χρειάζεται να είναι υγιής για να μπορεί να δουλεύει στο ύπαιθρο. Η κοπή δέντρων απαιτεί φυσική αντοχή και μυϊκή δύναμη. Για να αντεπεξέλθει στις υποχρεώσεις του επαγγέλματος, χρειάζεται να είναι υπομονετικός, ψύχραιμος, επιδέξιος, προσεκτικός και να έχει καλή κρίση, γιατί χρειάζεται αρκετά συχνά να παίρνει γρήγορες και έξυπνες αποφάσεις καθώς το περιβάλλον εργασίας του είναι επικίνδυνο (πτώσεις δέντρων, κλαδιών, χειρισμός μηχανημάτων). Μέσα στα προσόντα του επαγγελματία συμπεριλαμβάνονται ακόμα, οι διοικητικές ικανότητες, καθώς και το πνεύμα συνεργασίας και επικοινωνίας που είναι απαραίτητο για να συνεννοείται με τους ανειδίκευτους εργάτες που συχνά εποπτεύει. Επιπλέον, χρειάζεται να διαθέτει υπολογιστική ικανότητα, ικανότητα αντίληψης χώρου, καθώς και μηχανική ικανότητα, γιατί πολλές φορές χρειάζεται να συντηρεί και να επισκευάζει ο ίδιος τα μηχανήματα που χειρίζεται.

Μέλλον: Δεν είναι ιδιαίτερα θετικές οι προοπτικές του επαγγέλματος, καθώς οι δασικές εκτάσεις συνεχώς μειώνονται και η εκμετάλλευση όσων υπάρχουν στην Ελλάδα δεν είναι αρκετά αποδοτική.
Γενικά, το επάγγελμα δεν θεωρείται ιδιαίτερα προσοδοφόρο και δεν υπάρχει ανάλογη εξέλιξη στην ιεραρχία. Στις πάγιες αμοιβές του επαγγελματία, προστίθεται επίδομα επικινδυνότητας και ανθυγιεινής εργασίας.

Περιβάλλον ενασχόλησης: Ο υλοτόμος εργάζεται ως υπάλληλος κάποιου Δασαρχείου, Δασικού Συνεταιρισμού, της Δ.Ε.Η., του Ο.Τ.Ε. ή του Ο.Σ.Ε., ως υπάλληλος εταιρειών που έχουν αναλάβει την εκμετάλλευση δασών για ξυλεμπορία, ή ως ελεύθερος επαγγελματίας αναλαμβάνοντας διάφορες υλοτομικές εργασίες.

Επαγγελματικές συνθήκες: Συνήθως δουλεύει ομαδικά και συνεργάζεται με άλλους εξειδικευμένους εργάτες για να αφαιρέσει τα κλαδιά των δέντρων και να τεμαχίσει τους κορμούς. Η εργασία που πραγματοποιεί είναι βαριά και χειρωνακτική. Συχνά, χρειάζεται να διανύσει μεγάλες αποστάσεις και ο τόπος εργασίας του δεν είναι σταθερός, αφού μετακινείται συνεχώς σε δάση που μπορεί να βρίσκονται και σε διαφορετικό νομό από τον τόπο διαμονής του. Επίσης η εργασία του μπορεί να είναι εποχιακή, ανάλογα με τη ζήτηση που υπάρχει, και οι ώρες καθημερινής εργασίας του να είναι πολλές.
Ο υλοτόμος βρίσκεται συνεχώς στο ύπαιθρο, εκτεθειμένος σε δυσμενείς καιρικές συνθήκες και μερικές φορές σε πολύ απομονωμένες περιοχές. Οι συνθήκες εργασίας του χαρακτηρίζονται επικίνδυνες. Η πτώση δέντρων και κλαδιών, αποτελεί μια διαρκή απειλή, όπως και οι κίνδυνοι που σχετίζονται με το χειρισμό των μηχανημάτων. Επίσης, ορισμένες φορές, το γλιστερό και λασπώδες έδαφος του δάσους, όχι μόνο μπορεί να μειώσει την αποδοτικότητα στην εργασία του, αλλά αποτελεί και ένα επιπρόσθετο κίνδυνο ατυχήματος, κατά τη διάρκεια λειτουργίας των γερανών και άλλων μηχανημάτων. Οι δυνατοί άνεμοι απαιτούν επίσης πολλή προσοχή και σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα, διακόπτεται κάθε υλοτομική εργασία για λόγους ασφάλειας.
Ο υλοτόμος οφείλει να παίρνει όλα τα απαραίτητα μέτρα προφύλαξης, να φοράει κράνος, μπότες και ειδικό ρουχισμό, για να αποφεύγει τους τραυματισμούς. Η διαρκής έκθεσή του στον υψηλό θόρυβο των μηχανημάτων που χρησιμοποιεί, είναι δυνατό να επιβαρύνει τη λειτουργία της ακοής του.

Επαγγελματικές οργανώσεις: